سو دییرمانی
سو دییرمانی
سویو چایدان آرخا دؤنده ریرلر. سو گلیر گؤله اوردان دییرمانا تؤکولنده نو(گیرده کان آغاجیندان اون-اون بئش ارشینده، ایچین یونوب بوشالدیرلار. اخور کیمین دوزلدیر لر.) آدلی بیر آغاج دیله گی یئنیش بیچیمده قویورلار. سونرا نووون اوجونا بیر باشقا دوزلمیش آغاجی گیلفه آدیندا قوشارلار. گیلفه گول له بیچیمینده اولور دیبی نو ائنینده اولور اوجو اینجه لیر و ایکی الین آراسی ائنینده اولور. نوو دولوسو گئدن سو اوردان هیزلا چیخار و گوجو چوخ آرتار.
گیلفه ده تؤکولن سو پره دییردی، پر ساعات یونونده دولاندیقدا اونون اورتاسیندان کئچن دمیر بیسک دولانیر. بیسک دمیری دؤرد سیو اولور پر اونا برکیدیلیب. بیسکین آشاغا اوجو ایتی اولور. او قولای دولانماقدان اؤتورو بو بیچیمده دوزه لیب و گیرجینیق آدلانان(سون چاغلاردا دئییرلر او آلماسدان دی و ال وئر اولونوردو) برک بیر داشین اوستونه قویولور. بیسکین پردن یوخاریسی بؤیوک دؤرد بوجاغ بیچیمینده توه ره آدیندا، دییرمانین آلت داشینین اورتا سیندان(بیسک بوردا دؤرت سیو یئرینه گیپ-گیرده اولورو دؤوره سینه خمیر یاخیلیر اونو وئرمه سین) کئچیردیب اوست داشا یونوب سالارلار.
آشاغا پر نن داشین آراسینی شلمن و تآختا ایله آییرارلار. آشاغا دوووزلوق و یوخاری اونلوق دئییلر.
دییرمانین دنلیگی اولور. دنلیگ ساندیق بیچیمینده تاختادان دوزه لیر.
سو دگیرمانینین اوست داشی ایشلر، دنلیکدن بیر آرخ کیمین دیلک اولار دنی آپاریب داشین بوغازینا تؤکر. بونا «شینگان» دئیر لر. بیر دنه ده تاختا اولار بیر اوجون شینگانا باغلارلار و بیر باشی دا قالار دییرمانین اوست داشینین اوستونده. بونا دا «چاخ-چاخ» دئیر لر. داشین اوستو چوپور اولدوغونا او فیرلاناندا چاخ-چاخ دا آتیلیب-دوشور و شینگانی تیتره دیر و بو تیتره مه سونوجوندا دن شینگاندا ایلیشمیر. بو چاخ-چاخا گؤره بیر آتا-بابا سؤزو وار:
دییرمان بیلدیکین ائدر، چاخ-چاخ باشین آغریدار
بئله لیکله بوغدا دارتیلیر و داشین دؤوره سینده آرخ کیمین دوزلمیش یئره تؤکولور و بالاجا کورکله کورونوب اونلوغا تؤکولور. اون ییه سی اونونو ییغیب، چووالا توتوب آپاریر.
کؤووزده(پاییزدا) سویون بول اولان چاغی بیر ایلین زوهمارینی دارتیب ائوده اونلوقدا(کورونجده) ساخلاردیلار. آخی یای دا سو آزالیردی و دییرمان سورکلی ایشله یه بیلمیردی. دییرمان سورکلی ایشله ین چاغی دئییرمیشلر دییرمان دستوو ایشله ییر. یانی آردی کسیلمه دن ایشله ییر.
دییرمانی دوزلدن اوستا، دییرمان ییه سی ایله سؤز قویورموشلار هفته نین بیر گونو دییرمانین شاییدی اوستانین اولورموش. داها اوستا آیری حاقق آلمیرمیش.
اونو چکمه میش هر بیر کؤووزه(ایکی چاناق، ایندیکی دئییمده اون ایکی کیلو) بیر گیروانکه(400 گیرم) بوغدا شایید دییرمان حاققی گؤتوروللر.
دییرمانا گؤره آتالار سؤزو، یاهالتماج و تاپماجالار:
-دییرمانا گیردی کؤپک، هئچ بیلمه دیم کؤتک یدی کؤپدی کؤپک. هئچ بیلمه دیم کپک یئدی کؤپدی کؤپک.
-چونکو اولدون دییرمانچی، چاغیر گلسین دن کور اوغلو.
-دییرمانا دن گلیب، چیخین گؤرون کیم گلیب، تیکیلمه میش چووالدا، چکیلمه میش اون گلیب؟ اییده
گئتمک ایسته ییرسن بهانه سیز گئت